نوشته میترا مشعوف وکیل پایه یک دادگستری
طبق ماده ۱۰۶ قانون مجازات اسلامی، در جرایم تعزیری قابل گذشت، چنانچه متضرر از جرم ظرف یک سال از تاریخ اطلاع از وقوع جرم شکایت نکند، حق شکایت کیفری او ساقط میشود.
استثنائات مرور زمان شکایت
•وضعیت الف (تحت سلطه متهم): اگر شاکی تحت سلطه متهم باشد (برای مثال پس از اطلاع از جرم، متهم او را زندانی کند)، مهلت یکساله مروری تا زمان آزادی شاکی متوقف میشود و یک سال از لحظه آزادی او آغاز میگردد.
•وضعیت ب (دلایل غیرسلطه): اگر شاکی به دلیلی خارج از اختیار خود (مانند بیماری یا مسافرت) نتواند شکایت کند، مهلت یکساله از زمان رفع آن مانع آغاز میشود. در این صورت جرم موضوع شکایت باید طبق ماده ۱۰۵ قانون مجازات اسلامی مشمول مرور زمان تعقیب نشده باشد.
مثالها
•مثال (الف): فرض کنید جرم تعزیری درجه هشت در سال ۱۳۹۶ اتفاق افتاده و شاکی در سال ۱۴۰۰ از وقوع آن مطلع میشود. اگر پس از اطلاع، متهم شاکی را بازداشت کند و شاکی در سال ۱۴۰۲ آزاد شود، مهلت یکساله شکایت از زمان آزادی او محاسبه میشود. دوره حبس شاکی مانع از آغاز مرور زمان شکایت بوده است.
• مثال (ب): اگر در همان فرض شاکی پس از اطلاع (سال ۱۴۰۰) به دلیل بیماری یا مسافرت تا سال ۱۴۰۲ نتواند شکایت کند، با اینکه یک سال مهلت باقیمانده است، از زمان وقوع جرم بیش از پنج سال گذشته و جرم مشمول مرور زمان تعقیب (مطابق ماده ۱۰۵ قانون مجازات اسلامی) شده است. در نتیجه، حق شکایت او ساقط میشود.